Diplopi (Çift Görme), tek bir cismin iki ayrı görüntü olarak algılanmasıdır ve oldukça rahatsız edici bir durum olup, normal yaşamla bağdaşmaz. Hastalar, bir gözlerini kapatmadan günlük aktivitelerini sağlıklı bir şekilde sürdüremezler.
Diplopi tek gözde görüldüğünde “monoküler diplopi” olarak adlandırılır. Bu durumda, diğer göz kapatıldığında çift görme devam eder. Monoküler diplopi kırma kusuru, kornea ve iris anomalileri, katarakt, makula hastalıkları veya dekolman cerrahisi sonrası gözlenebilir. İki görüntü arasında yoğunluk farkı vardır. Tedavi, altta yatan nedene yönelik planlanır.
İki gözün birlikte hareketindeki uyum bozukluğu sonucu oluşan “binoküler diplopi,” tek göz kapatıldığında kaybolur. Genellikle göz içi bir hastalıktan kaynaklanmaz, daha çok paralitik (kas ve sinir felçleri) ve restriktif (orbital travma, kas hastalıkları) nedenlere bağlı olarak gelişir.
Diplopi şikayetiyle başvuran hastadan alınacak hikayede görüntülerin konumu (alt alta, yan yana, çapraz veya eğimli), başlangıç ve ilerleme şekli, eşlik eden semptomlar ile hastanın özgeçmiş ve soygeçmişi detaylı olarak sorgulanmalıdır.
Diplopi şikayeti olan hastada rutin oftalmolojik muayeneye ek olarak tüm yönlerde göz hareketleri değerlendirilmeli, baş pozisyonu incelenmeli ve ayrıntılı şaşılık muayenesi yapılmalıdır. Ayrıca, nedenleri belirlemek amacıyla detaylı sistemik değerlendirme ve merkezi sinir sistemi görüntülemesi gereklidir.
Diplopiye neden olan hastalıklar vasküler, paralitik veya restriktif kaynaklı olabilir. Kraniyal sinir felçlerinin en sık vasküler nedenleri arasında kontrolsüz hipertansiyon, kontrolsüz diyabet ve temporal arterit bulunur. Bu hastalıklar iskemiye yol açarak kas ve sinir felçlerine neden olabilir.
Tanı ve tedavi açısından, paralitik ve restriktif nedenlerin ayırt edilmesi çok önemlidir. Kraniyal sinirlerin ve göz dışı kasların fonksiyon bozukluğu sonucu kaslarda kısmi veya tam felç gelişebilir. Restriktif nedenler ise göz hareketlerini mekanik olarak engelleyerek diplopiye yol açar.
Vasküler nedenlere bağlı felçlerde, sistemik hastalıklar kontrol altına alındıktan sonra, kendiliğinden iyileşme için en az 6 ay beklenmelidir. Bu süre zarfında, diplopi şikayetini gidermek amacıyla uygun açılarda prizmatik camlar, Fresnel prizmaları ve botulinum toksin enjeksiyonu uygulanabilir. Altı ay içinde iyileşme gözlenmezse cerrahi tedavi planlanmalıdır. Cerrahi ile varsa baş pozisyonunu düzeltmek ve özellikle karşıya ve aşağıya bakışlarda göz hizasını sağlamak hedeflenir. Bu operasyon sırasında göz dışı kasların işlevi artırılabilir, azaltılabilir veya göz dışı kaslara transpozisyon uygulanabilir.
Kas hastalıkları, tiroid oftalmopati, orbital travmalar ve orbital tümörler de göz hareketlerini mekanik olarak kısıtlayarak diplopiye neden olabilir. Tedavide öncelikle altta yatan etkenin giderilmesine yönelik müdahaleler yapılır. Etken tedavi edildikten sonra göz hareket kısıtlılığının sabitlenmesi sağlanmaya çalışılır. Sonrasında göz dışı kaslara yapılacak cerrahi müdahalelerle diplopi düzeltilmeye çalışılır.
Son Güncelleme 19 Aralık 2024 Saat 16:43 pm
