Akıllı lens, halk arasında trifokal ve EDOF gibi gelişmiş göz içi mercekler için kullanılan bir terimdir.

Bu mercekler katarakt ameliyatı sırasında veya kataraktı olmadığı halde uygun hastalarda refraktif lens değişimi amacıyla kullanılabilir.

Amaç, yalnızca uzak görmeyi düzeltmek değil, hastanın yaşam tarzına göre uzak, orta ve/veya yakın mesafelerde gözlük ihtiyacını azaltmaktır.

Her hasta için aynı akıllı lens uygun değildir. Trifokal, EDOF, torik veya monofokal mercek seçimi ayrıntılı göz muayenesinden sonra yapılmalıdır.

Akıllı Lens Kimlere Uygulanabilir?

Akıllı lensler özellikle:

• Kataraktı olan,
• Uzak ve yakın gözlük kullanan,
• Presbiyopisi(yakın gözlüğü ihtiyacı)bulunan,
• Gözlük kullanımını azaltmak isteyen,
• Kornea lazerine uygun olmayan bazı yüksek numaralı,
• Göz ve retina yapısı uygun

hastalarda değerlendirilebilir.

Yaş tek başına ameliyat kararı için yeterli değildir.

Özellikle kataraktı olmayan kişilerde doğal göz merceğinin değiştirilmesi geri dönüşü olmayan cerrahi bir karardır. Bu nedenle hastanın yaşı, göz numarası, yakın görme ihtiyacı ve beklentileri birlikte değerlendirilmelidir.

Akıllı Lens ile Katarakt Ameliyatı Aynı Şey midir?

Cerrahi yöntem temelde aynıdır; temel fark göz içine yerleştirilen mercektir.

Katarakt ameliyatında bulanıklaşmış doğal göz merceği çıkarılır ve yerine yapay bir göz içi mercek yerleştirilir.

Kataraktı olmayan uygun hastalarda ise aynı prensiple doğal mercek değiştirilerek gözlük bağımlılığının azaltılması amaçlanabilir. Buna refraktif lens değişimi (RLE) denir.

Trifokal Lens Nedir?

Trifokal lensler üç farklı görme mesafesini hedefler:

Uzak: araba kullanmak, televizyon izlemek
Orta: bilgisayar, araç göstergeleri
Yakın: telefon, kitap, menü

Uygun hastalarda trifokal mercekler bu üç mesafede de gözlük ihtiyacını önemli ölçüde azaltabilir.

Ancak özellikle gece ışıklarında halo ve kamaşma görülebilir. Hastaların önemli bir bölümünde zaman içerisinde bu görüntülere alışma gelişir.

EDOF Lens Nedir?

EDOF (Extended Depth of Focus) mercekler genişletilmiş odak derinliği sağlayan göz içi lenslerdir.

Özellikle uzak ve orta mesafede kesintisiz bir görme alanı sağlamayı amaçlarlar.

Bilgisayar kullanımı, araç kullanımı ve günlük orta mesafe aktivitelerinde avantaj sağlayabilirler.

Çok yakın mesafede ise bazı hastaların küçük yazılar için gözlüğe ihtiyacı olabilir.

Trifokal mi EDOF mu?

Birinin diğerinden mutlak olarak daha iyi olduğunu söylemek doğru değildir.

Telefon ve kitap okumak gibi yakın görmenin öncelikli olduğu hastalarda trifokal lensler tercih edilebilir.

Gece görme kalitesi, uzak ve orta mesafe önceliği daha yüksek olan bazı hastalarda ise EDOF mercekler düşünülebilir.

Karar verirken yalnızca göz numarasına değil, hastanın günlük yaşamına da bakıyoruz.

Sık kitap okuyor musunuz?
Günde kaç saat bilgisayar kullanıyorsunuz?
Gece sık araba kullanıyor musunuz?
Çok küçük yazıları gözlüksüz okumak sizin için önemli mi?

Bunların hepsi mercek seçimini etkiler.

→ Ayrıntılı bilgi: Trifokal mi EDOF mu? Hangi Akıllı Mercek Sizin İçin Uygun?

Astigmatizma Varsa Akıllı Lens Takılabilir mi?

Evet.

Belirli düzeyde astigmatizması bulunan hastalarda torik trifokal veya torik EDOF mercekler kullanılabilir.

Bu nedenle ameliyat öncesinde korneanın şekli ve astigmatizmanın miktarı ayrıntılı olarak ölçülür.

Katarakt Olmadan Akıllı Lens Ameliyatı Olabilir miyim?

Evet, ancak herkese önerilmez.

Kataraktı olmayan uygun hastalarda doğal göz merceğinin çıkarılarak göz içi lens yerleştirilmesine refraktif lens değişimi denir.

Özellikle presbiyopisi başlamış ve uzak-yakın gözlük bağımlılığını azaltmak isteyen bazı hastalarda değerlendirilebilir.

Ancak genç hastalarda veya kornea lazeri ya da ICL gibi başka seçeneklerin daha uygun olduğu durumlarda lens değişimi ilk tercih olmayabilir.

→ Ayrıntılı bilgi: Katarakt Olmasa Bile Akıllı Mercek Ameliyatı Olabilir miyim?

Akıllı Lens Herkese Uygun mudur?

Hayır.

Premium göz içi lenslerden iyi sonuç alabilmek için gözün diğer yapılarının da sağlıklı olması önemlidir.

Özellikle:

• Makula ve retina hastalıkları,
• İleri glokom,
• Belirgin kornea düzensizlikleri,
• Keratokonus,
• Bazı optik düzensizlikler,
• Görme potansiyelini azaltan diğer göz hastalıkları

mercek seçimini etkileyebilir.

Bu nedenle “hangi marka lens?” sorusundan önce “gözüm premium lense uygun mu?” sorusunun cevaplanması gerekir.

Akıllı Lens Seçimini Nasıl Yapıyoruz?

Mercek seçimi yalnızca göz numarasına göre yapılmaz.

Ameliyat öncesinde biyometri, kornea ölçümleri, retina ve makula değerlendirmesi yapılır. Gerektiğinde ileri optik değerlendirmelerden yararlanılır.

Bunun yanında hastanın:

• Mesleği,
• Telefon ve bilgisayar kullanımı,
• Okuma alışkanlıkları,
• Gece araç kullanımı,
• Gözlükten bağımsızlık beklentisi

de değerlendirilir.

Bizim için en iyi akıllı lens, en pahalı veya en yeni mercek değil; hastanın gözüne ve yaşam tarzına en uygun mercektir.

Akıllı Lens Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Ameliyat damla anestezisi altında küçük bir kornea kesisi kullanılarak gerçekleştirilir.

Doğal göz merceği çıkarılır ve önceden hesaplanan göz içi lens yerleştirilir.

Operasyon genellikle kısa sürer ve kullanılan küçük kesiler çoğunlukla dikiş gerektirmez.

Her İki Göz Aynı Gün Ameliyat Edilebilir mi?

Uygun hastalarda evet.

Her iki gözün aynı gün ameliyat edilmesine Immediate Sequential Bilateral Cataract Surgery (ISBCS) adı verilir.

Bu yöntemde iki göz iki ayrı ameliyat gibi ele alınmalı ve her göz için gerekli sterilizasyon ve güvenlik protokolleri ayrı olarak uygulanmalıdır.

Hastanın aynı gün bilateral cerrahiye uygun olup olmadığına muayene sonrasında karar verilir.

Akıllı Lens Sonrası kamaşma Olur mu?

Olabilir.

Özellikle trifokal merceklerden sonra gece ışıklarının çevresinde halka (hale), parlama veya kamaşma görülebilir.

Beynin yeni optik sisteme alışmasıyla hastaların bir bölümünde bu görüntülerin fark edilirliği zamanla azalır. Bu süreçte habituasyon ve nöroadaptasyon rol oynar.

Ancak herkeste tamamen kaybolacağını söylemek doğru değildir.

Bu nedenle özellikle gece sık araç kullanan hastaların beklentilerini ameliyat öncesinde konuşmak önemlidir.

Akıllı Lens Sonrası Gözlük Gerekir mi?

Amaç gözlük bağımlılığını mümkün olduğunca azaltmaktır, ancak hiçbir göz içi lens her hastaya her mesafede gözlüksüz mükemmel görme garantisi vermez.

Trifokal lens kullanan birçok hasta günlük aktivitelerini gözlüksüz gerçekleştirebilir.

EDOF mercek kullanan bazı hastalar ise özellikle çok küçük yazıları okumak için zaman zaman yakın gözlüğü tercih edebilir.

Akıllı Lens Ömür Boyu Kalır mı?

Göz içine yerleştirilen lensler kalıcı kullanım amacıyla tasarlanmıştır ve rutin olarak değiştirilmez.

Doğal göz merceği çıkarıldığı için o gözde tekrar katarakt gelişmez.

Ancak yıllar içerisinde gözün kornea, retina veya diğer yapılarında yaşa bağlı değişiklikler meydana gelebilir. Bu nedenle “akıllı lens takıldıktan sonra göz bir daha değişmez” demek doğru değildir.

Kaşkaloğlu Göz Hastanesi’nde Akıllı Lens Cerrahisi

Kaşkaloğlu Göz Hastanesi’nde katarakt ve refraktif lens cerrahisinde monofokal, torik, trifokal ve EDOF göz içi lens seçenekleri kullanılmaktadır.

Mercek seçiminde yalnızca marka veya teknolojiye değil; gözün anatomik ve optik özelliklerine, retina ve kornea sağlığına ve hastanın günlük görme ihtiyaçlarına göre karar veriyoruz.

Amaç her hastaya “akıllı lens” takmak değil, doğru hastaya doğru göz içi merceği seçmektir.

Sık Sorulan Sorular

Akıllı lens ile trifokal lens aynı şey mi?

“Akıllı lens” tıbbi bir lens sınıfının adı değildir. Türkiye’de özellikle trifokal ve bazı EDOF premium göz içi lensleri tanımlamak için kullanılan popüler bir ifadedir.

Akıllı lens kaç yaşında takılır?

Kesin bir yaş sınırından çok gözün durumu önemlidir. Kataraktı olan hastalarda yaşından bağımsız olarak göz içi lens seçimi yapılabilir. Kataraktı olmayan refraktif lens değişimi hastalarında ise yaş, presbiyopi, göz numarası ve alternatif tedaviler birlikte değerlendirilir.

En iyi akıllı lens hangisidir?

Herkes için tek bir en iyi lens yoktur. Trifokal, EDOF, torik veya monofokal seçenekler hastanın gözü ve görsel beklentilerine göre değerlendirilir.

Akıllı lens ameliyatından sonra katarakt olur mu?

Doğal göz merceği ameliyat sırasında çıkarıldığı için aynı gözde tekrar katarakt oluşmaz. Daha sonra arka kapsülde bulanıklık gelişirse gerektiğinde YAG lazerle tedavi edilebilir.